Saúde Laboral

Risco durante a lactación materna e o embarazo natural

A prestación por risco durante o embarazo e/ou a lactación , dentro da acción protectora do Sistema da Seguridade Social, ten como finalidade protexer a súa saúde e a do seu fillo durante o período de embarazo e lactación, no caso de que o desempeño da súa actividade laboral ou profesional supoña un risco específico que non poida ser controlado na empresa ou no seu contorno profesional.

Esta prestación económica cobre a perda de ingresos que padeza durante o período concreto de embarazo ou lactación, durante o cal non é posible cambiar de traballo nin adaptar a súa actividade actual a outra compatible coa súa condición, xa que (de acordo coa Lei de Prevención de Riscos Laborais) as condicións nas que se desenvolve esa determinada actividade poden afectar negativamente á súa saúde ou á do seu feto.

Para os efectos da prestación económica, considérase situación protexida o período de suspensión do contrato de traballo nos casos en que, tendo que cambiar de posto de traballo por outro compatible coa súa condición, o devandito cambio de posto non sexa técnica ou obxectivamente posible, ou non se poida esixir razoablemente por causas xustificadas; Se é un traballador por conta propia, a prestación económica cubrirá o período de suspensión da súa actividade profesional.

Canto gañas?

A prestación consiste nunha subvención equivalente ao 100 % da súa base reguladora de aplicación, que, segundo regulamentariamente, é equivalente á prestación establecida por incapacidade temporal (IT) derivada de continxencias profesionais, tomando como referencia a data na que se suspende o seu contrato de traballo ou actividade.

En que circunstancias pode solicitar beneficios económicos?

  • Estar dado de alta na Seguridade Social.
  • Estar embarazada ou, se é o caso, en período de lactación.
  • Realizar un traballo ou actividade profesional que presente riscos específicos e incontrolables para o embarazo ou a lactación.
  • A empresa poderá suspender o seu contrato de traballo por incapacidade de adaptación ou falta de posto de traballo libre de riscos ou, se é un traballador por conta propia, se atopa nunha necesidade xustificada de suspender a súa actividade profesional.
  • As traballadoras autónomas tamén teñen dereito a percibir unha prestación por risco de embarazo.

Canto tempo dura?

A prestación comeza o día en que se suspende o seu contrato de traballo, ou se é un traballador por conta propia, o día seguinte ao de cesamento da súa actividade, e finaliza por algunha das seguintes causas:

  • Nacemento do fillo ou inicio da baixa por maternidade antes do nacemento.
  • Volver ao seu posto de traballo adaptado ou a outro compatible coa súa condición biolóxica, ou retomar a actividade profesional en condicións de seguridade.
  • Extinción do contrato de traballo ou extinción do réxime especial dos traballadores autónomos.
  • Por interrupción do embarazo ou lactación.
  • Cando o teu fillo cumpra 9 meses (lactación materna)
  • Por falecemento do beneficiario ou fillo de lactación.

Xestión e pagamento

Deberá solicitar esta prestación á Entidade Xestora ou Colaboradora (Mutua) coa que a súa empresa teña seguro de riscos profesionais, ou á mutua á que estea adscrito se é un traballador autónomo, e estas asumirán a súa responsabilidade para o seu pagamento. No sector marítimo é habitual que a mutua elixida pola empresa sexa a ISM.

Que medidas debes tomar para protexer a túa situación?

Se, como traballadora por conta allea, queres protexer o teu proceso de embarazo ou lactación da forma máis eficaz, informa ao teu empregador da túa situación de embarazo ou lactación; A súa empresa, co apoio do seu Servizo de Prevención, deberá avaliar a súa posición e, se é posible, adoptar as medidas preventivas necesarias ou, se é o caso, proceder a un cambio de posto de traballo para protexelo. Nos supostos nos que, por risco durante o embarazo ou durante a lactación, a traballadora, de conformidade co disposto no artigo 26 da Lei 31/1995, do 8 de novembro, de prevención de riscos laborais, estea destinada a outro posto de traballo ou función compatible coa súa condición, aplicarase unha redución do 50 por 100 da cotización de permanencia á Seguridade Social no novo posto de traballo ou función, con cargo ao Orzamento da Seguridade Social.

Non obstante, cando a adaptación das condicións ou horarios de traballo non sexa posible ou, a pesar da devandita adaptación, as condicións do seu lugar de traballo poidan afectar negativamente á súa saúde ou á do seu fillo ou filla, neste caso deberá solicitarlle á Entidade Xestora ou Colaboradora (Mutua) a valoración da súa situación e emitir un certificado da existencia dun risco específico, para o que deberá achegar, en primeiro lugar, a seguinte documentación:

  • Informe dun médico do Servizo Público de Saúde que acredite a existencia de embarazo ou lactación e, se é o caso, a data prevista de parto, incluíndo a data e a sinatura. ( Modelo CP-REL-F6 )
  • Declaración da empresa (ou traballadora por conta propia) sobre descrición e exposición a riscos laborais durante o embarazo ou a lactación ( Modelo CP-REL-F2 ); A esta declaración poderás xuntar a valoración do teu posto de traballo realizada polo Servizo de Prevención da túa empresa e calquera documentación que facilite a valoración da túa situación concreta.

Se o certificado expedido é positivo (existe un risco específico pola súa expedición) ou con risco aprazado (haberá risco a partir dunha determinada semana de xestación) e a empresa acredita que non posúe outro posto de traballo compatible coa súa condición, a partir do momento en que se considere a presenza de risco efectivo, o empresario poderá suspender o seu contrato de traballo, e a empresa acredita que non ten outro posto de traballo compatible coa súa condición. Poderás completar o proceso e solicitar a prestación económica por risco durante o embarazo ou a lactación; Se es un traballador por conta propia, poderá suspender a súa actividade profesional ao día seguinte da certificación da existencia de risco.

Para completar a solicitude e recibir a prestación económica, deberá presentar á mutua de seguros a seguinte documentación, xunto coa solicitude de pagamento directo ( Modelo CP-REL-F3-Solicitude-prestación-2 ):

  • Declaración da empresa sobre situación de risco, incapacidade de adaptación/deslocalización e suspensión do contrato de traballo ( Modelo CP-REL-F4 )
  • Certificado da empresa ( Modelo 144-REL ) coa súa información laboral e salarial.
  • Declaración de situación de actividade (Traballadores autónomos) ( Mod-280 )
  • Modelo 145 para calcular as súas retencións do IRPF

Que pasos ten que dar a empresa?

  • Ao ter coñecemento da situación de embarazo ou lactación dunha das súas traballadoras, deberá adoptar as medidas previstas no art. 26 da Lei de prevención de riscos laborais.
  • Cando non sexa posible a adaptación das condicións ou do horario de traballo ou, a pesar da devandita adaptación, as condicións do lugar de traballo puidesen afectar negativamente á saúde da traballadora embarazada, do feto ou do fillo de lactación, e así o acreditan os Servizos Médicos da mutua, a traballadora deberá desempeñar un traballo ou función diferente compatible co seu estado.
  • No caso de que unha traballadora deba cambiar o seu posto de traballo por outro compatible coa súa condición, pero o devandito posto de traballo non sexa técnica ou obxectivamente posible, ou non se poida esixir razoablemente por causas xustificadas, a empresa poderá suspender o contrato de traballo.
  • Unha vez suspendido o contrato de traballo, a empresa mantén o traballador dado de alta na Seguridade Social e aboando a súa cotización ata que finalice o contrato ou reincorpore a traballadora ao seu posto de traballo ou a outro compatible coa súa situación.
  • A empresa deberá comunicar á mutua de seguros os cambios que se produzan durante a suspensión do contrato por risco durante o embarazo ou a lactación.

Cando non é conveniente solicitar esta prestación?

  • Esta protección do Sistema da Seguridade Social non é de aplicación se, como traballador/a, ten unha condición de saúde, requira ou non atención médica, que, ao non estar relacionada coa súa actividade laboral ou profesional, impida ou dificulte non só o seu traballo, senón tamén a súa vida normal as 24 horas do día; Neste caso, terá que acudir ao Servizo Público de Saúde para valorar o seu estado de saúde e determinar se se inicia ou non un proceso de incapacidade temporal e, no seu momento, acceder á protección da maternidade.
  • Teña en conta tamén que a protección contra riscos específicos non é unha baixa por enfermidade; Suspéndese o seu contrato de traballo ou actividade profesional, pero por outro motivo, ata o punto de que ambas situacións son incompatibles; Non se pode acceder á protección contra riscos específicos se está de baixa ata que recibe a alta médica e está en condicións de traballar, e viceversa, non se pode iniciar un proceso de incapacidade temporal se está protexido pola prestación de risco específico.